33 483 32 51, 692342157, 883313773 modrys@modrys.pl

Katarzynki – zapomniany zwyczaj, 24 na 25 listopada

imagesW kalendarzu obrzędowym 24/25 listopada w wigilie św. Katarzyny odbywają się zabawy i spotkania połączone z ludowymi wróżbami i przepowiedniami dotyczącymi małżeństwa. Św. Katarzyna jest między innymi patronką cnotliwych kawalerów, pragnących poznać dziewczynę a w przyszłości zawrzeć szczęśliwy związek małżeński.

Patronka proszona była o wstawiennictwo i powodzenie u panien.

„Katarzynki” jest to męski odpowiednik andrzejek, w czasie Katarzynek to panowie wykonywali wróżby.

Przed wróżbami kawalerowie recytowali wierszyk :

Hej! Kasiu, Katarzynko

Gdzie szukać cię dziewczynko

Wróżby o ciebie zapytam

Czekaj – wkrótce zawitam

Bawmy się więc w Katarzyny

Szukajcie chłopaki dziewczyny

Zapytać więc trzeba wróżby

A nuż potrzebne już drużby”

Najpowszechniejszym sposobem wróżenia było podkładanie pod poduszkę drobnych przedmiotów, zabranych po kryjomu znajomym pannom. Miało to na celu przywołanie we śnie postaci jednej z nich- przyszłej żony.

Wróżenie z kubków polegało na losowaniu ukrytych pod nimi przedmiotów . Każdy przedmiot posiadał inne znaczenie.

Obrączka symbolizowała ożenek; moneta-majątek ; zboże – dobra pracę; pusty kubek – wróżył brak zmian w następnym roku.

Gałązka wiśni wróżyła zmianę stanu cywilnego. Gałązkę wiśni lub czereśni należało zerwać w dniu św. Katarzyny , wstawić do wody i zaczekać do Bożego Narodzenia. Jeżeli gałązka w wigilie zakwitła należało spodziewać się w ciągu roku wesela.

Wróżba „pióro” mała na celu poznać charakter przyszłej żony. Pod poduszkę należało włożyć pióro dowolnego ptaka i po przebudzeniu zapisać sen, który mam się przyśnił. Sen należało zinterpretować według ptasich zwyczajów:
Kogut – pozostaniesz w stanie wolnym
Biała kura - młoda panienka
Czarna kura – wdowa
Kura z kurczętami – wdowa z dziećmi
Paw - kobieta wyniosła, próżna i dumna
Sowa – żona mądra, chociaż nieurodziwa lub niesympatyczna
Gołąb – kobieta ładna i miła, ale ograniczona
Kaczka – żona gaduła
Kukułka – żona, która nie dba o potomstwo
Siwy koń zamiast ptaka – starokawalerstwo

Z czasem „katarzynki” uległy zapomnieniu. Zostały połączone z „andrzejkami” i obchodzone są

29 listopada.